Tiếp nối chuỗi bài về các thế hệ lãnh đạo của Chuyên Sư phạm, hôm nay chúng ta đến với Nhà giáo Nguyễn Quốc Trinh, trưởng đơn vị thế hệ thứ 2 sau PGS. Hoàng Chúng.
THẦY NGUYỄN QUỐC TRINH
Người thầy gắn bó với những năm tháng đầu gian khó
TEACHER NGUYỄN QUỐC TRINH
The educator who stood by the school through its earliest, most difficult years
1. Tiểu sử
Thầy Nguyễn Quốc Trinh sinh ngày 22 tháng 12 năm 1930 tại Đức Thọ, Hà Tĩnh. Thầy là nhà giáo Toán học, có nhiều năm giảng dạy ở bậc phổ thông trước khi chuyển về công tác tại Khoa Toán, Trường Đại học Sư phạm Hà Nội.
Những năm đầu sự nghiệp, thầy trực tiếp giảng dạy tại một số trường cấp III ở Hà Nội. Trong quá trình công tác, thầy quan tâm đến việc nghiên cứu, trao đổi kinh nghiệm dạy học và có nhiều bài viết chuyên môn đăng trên các ấn phẩm giáo dục. Những trải nghiệm thực tế ở trường phổ thông đã góp phần tạo nên nền tảng nghề nghiệp để thầy tiếp tục tham gia đào tạo giáo viên và nghiên cứu phương pháp giảng dạy Toán ở môi trường đại học.
1. Biography
Teacher Nguyễn Quốc Trinh was born on 22 December 1930 in Đức Thọ, Hà Tĩnh. A Mathematics educator, he spent many years teaching at the secondary school level before transferring to the Faculty of Mathematics at Hanoi National University of Education.
In the early years of his career, he taught directly at a number of upper secondary schools in Hanoi. Throughout his service, he devoted considerable attention to pedagogical research and the exchange of teaching experience, contributing numerous professional articles to education publications. His hands-on experience in secondary schools formed the professional foundation from which he went on to teacher training and the study of Mathematics teaching methodology in higher education.
2. Quá trình công tác
Từ tháng 12 năm 1957, thầy Nguyễn Quốc Trinh giảng dạy môn Toán tại một số trường phổ thông ở Hà Nội, trong đó có các trường Chu Văn An, Trưng Vương và trường phổ thông cấp III số 3A. Trong thời gian này, thầy có nhiều bài viết về chuyên môn, phương pháp giảng dạy đăng trên chuyên san Khoa học tự nhiên – Giáo dục cấp 2, 3 của Vụ Phổ thông.
Tháng 10 năm 1961, thầy được Bộ Giáo dục điều động về làm cán bộ giảng dạy tại Khoa Toán, Trường Đại học Sư phạm Hà Nội, công tác ở Bộ môn Phương pháp giảng dạy Toán. Thầy tham gia các hoạt động chuyên môn và công đoàn của khoa, của trường; nhiều năm đảm nhiệm vai trò tổ trưởng tổ Đảng và trong giai đoạn 1975 – 1985 giữ cương vị Chủ nhiệm bộ môn.
Trong những năm công tác tại trường, thầy tham gia biên soạn giáo trình, tài liệu phương pháp giảng dạy Toán và viết nhiều bài báo chuyên môn trong nước, ngoài nước. Năm 1992, thầy nghỉ hưu sau nhiều năm gắn bó với sự nghiệp đào tạo giáo viên.
Trong giai đoạn đầu của Hệ chuyên Toán, thầy được phân công làm Chủ nhiệm Khối phổ thông chuyên Toán trong hai năm học 1967 – 1968 và 1968 – 1969, tiếp nối công việc tổ chức và xây dựng đơn vị sau năm học đầu tiên.
2. Career
From December 1957, Teacher Nguyễn Quốc Trinh taught Mathematics at a number of secondary schools in Hanoi, including Chu Văn An, Trưng Vương and Upper Secondary School No. 3A. During this period, he authored numerous articles on subject content and teaching methodology, published in the Natural Sciences — Secondary Education journal of the General Education Department.
In October 1961, he was assigned by the Ministry of Education to a lecturing post at the Faculty of Mathematics, Hanoi National University of Education, where he joined the Division of Mathematics Teaching Methodology. He participated actively in the academic and trade union activities of both the faculty and the university, serving for many years as Party cell leader, and holding the position of Division Head from 1975 to 1985.
Throughout his years at the university, he contributed to the compilation of textbooks and Mathematics teaching methodology materials, and published professional articles in both domestic and international journals. He retired in 1992 after decades of dedicated service to teacher education.
In the early years of the Gifted Mathematics System, he was appointed Head of the Gifted Mathematics Upper Secondary Division for the academic years 1967–1968 and 1968–1969, carrying forward the work of organising and developing the unit after its inaugural year.
3. Dấu ấn thành công
Dấu ấn của thầy Nguyễn Quốc Trinh gắn với việc duy trì hoạt động dạy học và bồi dưỡng học sinh trong giai đoạn Hệ chuyên còn non trẻ, điều kiện vật chất thiếu thốn và hoàn cảnh đất nước nhiều khó khăn.
Chiến tranh khiến hoạt động dạy học không thể diễn ra trong điều kiện ổn định như mong muốn. Thầy và trò phải thích ứng với những thay đổi về địa điểm, điều kiện sinh hoạt và tổ chức lớp học. Trong hoàn cảnh ấy, giữ được nền nếp, duy trì chất lượng chuyên môn và bảo đảm việc học tập của học sinh là một nhiệm vụ không dễ dàng.
Bên cạnh trách nhiệm quản lý Khối chuyên, thầy còn có đóng góp trong đào tạo giáo viên, xây dựng tài liệu và phát triển phương pháp giảng dạy Toán. Những công việc này tuy có những biểu hiện khác nhau nhưng cùng hướng đến một mục tiêu: nâng cao chất lượng dạy học và tạo điều kiện cho học sinh phát triển năng lực tư duy toán học.
Đóng góp của thầy Nguyễn Quốc Trinh vì thế không chỉ nằm ở hai năm đảm nhiệm trọng trách Chủ nhiệm Khối chuyên, mà còn ở quá trình lao động chuyên môn bền bỉ, góp phần duy trì và vun đắp nền tảng sư phạm cho các thế hệ giáo viên, học sinh.
3. Legacy
Teacher Nguyễn Quốc Trinh’s most enduring mark was his commitment to sustaining teaching and student development during the Gifted System’s most formative years — a period defined by scarce resources and a country burdened by war.
The conflict meant that teaching could never proceed in the stable conditions one might hope for. Teachers and students alike had to adapt constantly to changes in location, living arrangements and classroom organisation. In those circumstances, maintaining discipline, upholding academic standards and ensuring that students could continue their studies was no small undertaking.
Alongside his responsibilities as head of the Gifted Division, he made further contributions through teacher training, the development of instructional materials and the advancement of Mathematics teaching methodology. These endeavours, different in form, shared a single purpose: to raise the quality of teaching and learning and to give students the conditions in which their mathematical thinking could truly grow.
Teacher Nguyễn Quốc Trinh’s contribution therefore extends well beyond the two years he served as Head of the Gifted Division. It lives on in a lifetime of quiet, steadfast professional work — work that helped sustain and strengthen the pedagogical foundations on which generations of teachers and students would build.
4. Lời tri ân
Những năm tháng đầu tiên của Hệ chuyên được tạo nên không chỉ bởi những quyết định lớn, mà còn bởi sự tận tụy của những người thầy âm thầm làm công việc hằng ngày. Sự bền bỉ trong giảng dạy, tinh thần trách nhiệm và những đóng góp chuyên môn của thầy Nguyễn Quốc Trinh là một phần đáng trân trọng trong hành trình xây dựng nền móng ấy.
4. A Tribute
The earliest years of the Gifted System were shaped not only by landmark decisions, but by the quiet dedication of teachers who simply showed up and did the work, day after day. The perseverance in teaching, the sense of responsibility and the professional contributions of Teacher Nguyễn Quốc Trinh form a cherished part of the story of how that foundation was built.
